ชุดความรู้การตลาด ตอนที่ 1 | ณัฐพล ศิรเจริญกิตติ์
ค่า GP แพลตฟอร์มเป็นต้นทุนที่คนทำการตลาดต้องเข้าใจพอ ๆ กับค่าโฆษณา เพราะยอดขายที่เพิ่มขึ้นอาจไม่ได้แปลว่าเงินที่เหลือเพิ่มขึ้น ผม ณัฐพล ศิรเจริญกิตติ์ ทำงานด้านการตลาด และอยากใช้บทความนี้แบ่งปันวิธีมองค่าธรรมเนียมให้เชื่อมกับการตั้งราคา การเลือกช่องทาง และการวางแผนทีม ก่อนตัดสินใจเข้าร่วมแคมเปญครั้งต่อไป
ตรวจสอบแหล่งข้อมูลวันที่ 29 ตุลาคม 2569 ครอบคลุมแพลตฟอร์มหลักที่กล่าวถึงด้านล่าง อัตราจริงขึ้นกับหมวดสินค้า ประเภทร้าน สัญญา และสิทธิส่งเสริมการขาย จึงไม่มีเปอร์เซ็นต์เดียวที่ใช้แทนทุกร้านได้
ค่า GP ต่างจากค่าธรรมเนียมรวมอย่างไร
ในธุรกิจเดลิเวอรี GP มักหมายถึงส่วนแบ่งหรือค่าบริการที่แพลตฟอร์มเรียกเก็บจากร้านค้า ส่วนมาร์เก็ตเพลสอาจใช้คำว่า Commission หรือค่าธรรมเนียมการขาย คำเหล่านี้ไม่ได้ครอบคลุมค่าใช้จ่ายทุกอย่างเสมอไป ยังอาจมีค่ารับชำระเงิน ค่าบริการโปรแกรม ค่าธรรมเนียมต่อคำสั่งซื้อ และค่าคอมมิชชันให้ผู้แนะนำสินค้า
สรุปสิ่งที่ต้องอัปเดตในแต่ละแพลตฟอร์ม
Shopee: แยกค่าขายออกจากค่าธุรกรรม
นโยบายทางการระบุรอบปรับค่าธรรมเนียมการขายที่มีผลวันที่ 4 สิงหาคม 2569 โดยแยกตาราง Mall และ Non-Mall ตามหมวดสินค้า ค่าธุรกรรมทั่วไปอยู่ที่ 3% ก่อนภาษีมูลค่าเพิ่ม และค่าธรรมเนียมโครงสร้างพื้นฐาน 1 บาทก่อนภาษีต่อคำสั่งซื้อสำเร็จ โดยมีข้อยกเว้นตามเกณฑ์ ต้องตรวจค่าผ่อนชำระและโปรแกรมเสริมแยกจากรายการปกติ ดูรายละเอียดใน นโยบายค่าธรรมเนียม Shopee
Lazada: ตรวจประเภทร้านและหมวดสินค้าจริง
ค่าคอมมิชชันของ LazMall และร้านทั่วไปไม่ควรถูกนำมาปะปนกัน หน้าแนะนำ LazMall ทางการแสดงอัตราที่แตกต่างตามหมวด แต่ไม่เพียงพอที่จะสรุปต้นทุนรวมของผู้ขายทุกราย บทความนี้จึงไม่ใส่อัตราเหมารวม ให้เปิดรายละเอียดการเงินใน Seller Center แล้วแยกค่าขาย ค่ารับชำระเงิน และโปรแกรมที่สมัครไว้ ตรวจช่องทางทางการได้ที่ ข้อมูล LazMall สำหรับผู้ขาย
TikTok Shop: อย่าดูเฉพาะคอมมิชชันแพลตฟอร์ม
ควรตรวจค่าคอมมิชชันตามหมวดและรูปแบบร้าน ค่าธุรกรรม ค่าธรรมเนียมสนับสนุนการเติบโต ค่าธรรมเนียมโครงสร้างพื้นฐาน และ Affiliate ที่ร้านกำหนดไว้ บางรายการมีเพดานหรือสิทธิยกเว้น จึงต้องตรวจว่าร้านเข้าเกณฑ์จริงหรือไม่ อ่านโครงสร้างและลิงก์นโยบายที่ TikTok Shop Seller University แล้วใช้รายงานรับเงินจริงเป็นตัวตรวจทาน
LINE SHOPPING: ดูที่มาของคำสั่งซื้อด้วย
หน้าคำถามทางการระบุค่ารับชำระเงิน 3% ก่อนภาษีมูลค่าเพิ่ม ขณะที่ค่าบริการการขายมีเงื่อนไขเกี่ยวกับช่องทางหรือสื่อที่พาลูกค้าเข้ามา และมีข้อยกเว้นบางกรณี อย่าคิดว่าคำสั่งซื้อจากลิงก์ที่ร้านส่งเองจะได้รับยกเว้นทุกครั้ง ควรตรวจเงื่อนไขการเพิ่มสินค้าลงตะกร้าด้วย อ้างอิง ค่ารับชำระเงิน และ นโยบายค่าธรรมเนียม LINE SHOPPING
GrabFood และ LINE MAN: ตรวจสัญญาและโปรโมชัน
บทความทางการของ Grab อธิบายอัตราทั่วไปสูงสุด 30% ก่อนภาษี แต่ร้านที่ได้รับโปรโมชันอาจใช้อีกอัตราหนึ่ง ส่วน LINE MAN มีเอกสารอธิบายตัวอย่าง GP 30% และข้อกำหนดที่อ้างอิงสัญญาร้านค้า จึงไม่ควรใช้ 30% แทนสัญญาของทุกร้าน ตรวจจาก คำอธิบาย GrabMerchant และ ศูนย์ข้อมูลร้านค้า LINE MAN Wongnai ก่อนตั้งราคา
คำนวณกำไรต่อออเดอร์ก่อนเพิ่มยอดขาย
สูตรสำหรับบริหารงานคือ รายรับหลังส่วนลดที่ร้านออก ลบต้นทุนสินค้า ลบค่าธรรมเนียมจริง ลบค่าแพ็กและค่าจัดส่งที่ร้านรับผิดชอบ ลบค่าโฆษณาต่อออเดอร์ ลบต้นทุนผันแปรอื่น ผลที่ได้เป็นเงินส่วนเกินสำหรับชดเชยต้นทุนคงที่ ยังไม่ใช่กำไรสุทธิของทั้งกิจการ
ตัวอย่างสมมติ ขายสินค้าได้เงิน 500 บาท ต้นทุนสินค้า 220 บาท ค่าธรรมเนียมรวมที่อ่านจากใบสรุป 75 บาท ค่าแพ็กและส่ง 35 บาท ค่าโฆษณาเฉลี่ย 60 บาท เหลือส่วนเกิน 110 บาท ถ้าเข้าร่วมโปรโมชันแล้วร้านต้องออกส่วนลดเพิ่ม 50 บาท ส่วนเกินอาจเหลือเพียง 60 บาท ตัวเลขนี้เป็นตัวอย่างวิธีคิด ไม่ใช่อัตราของแพลตฟอร์มใด
ตั้งระบบอัปเดตให้ทีมใช้ราคาเดียวกัน
สร้างตารางหนึ่งชุดต่อแพลตฟอร์ม โดยมีหมวดสินค้า ประเภทร้าน วันที่เริ่มใช้ ฐานคำนวณ อัตราก่อนหรือรวมภาษี เพดานค่าธรรมเนียม โปรแกรมที่สมัคร และผู้ตรวจข้อมูล เก็บลิงก์ประกาศพร้อมสำเนาวันที่ตรวจไว้ด้วย เมื่อมีการเปลี่ยนแปลง ให้ฝ่ายการเงินยืนยันก่อนทีมการตลาดนำไปออกโปรโมชัน
FAQ: คำถามเรื่องค่า GP
แพลตฟอร์มไหนค่า GP ถูกที่สุด?
ต้องเทียบสินค้ารายการเดียวกันภายใต้เงื่อนไขร้านเดียวกัน รวมค่าโฆษณาและอัตราคืนสินค้าด้วย ช่องทางที่ค่าขายต่ำกว่าอาจมีต้นทุนหาลูกค้าสูงกว่า
ขึ้นราคาตามค่าธรรมเนียมที่เพิ่มทันทีได้ไหม?
ควรจำลองกำไรและทดสอบการตอบรับก่อน บางธุรกิจอาจปรับชุดสินค้า ขนาดแพ็ก หรือเงื่อนไขส่วนลดได้ แต่ทุกทางเลือกต้องรักษาคุณค่าที่ลูกค้าได้รับ
ควรอัปเดตตารางบ่อยแค่ไหน?
ตรวจประกาศก่อนเริ่มแคมเปญทุกครั้ง และกระทบยอดกับรายงานเงินจริงเป็นประจำ โดยกำหนดเจ้าของข้อมูลและวันตรวจรอบถัดไปให้ชัดเจน
อ่านต่อในชุดความรู้การตลาด: วาง KPI ทีมการตลาดให้ไว วัดผลเป็น และปรับแผนได้ทัน และ วางงบการตลาดอย่างไร ให้ยอดขายโตพร้อมกำไร
นำต้นทุนไปเชื่อมกับแผนการตลาด
อ่านความรู้ต่อได้ที่ บทความธุรกิจและการบริหารทีม และดู แนวทางใช้ Dashboard บริหารข้อมูล หากต้องการวางระบบให้ทีมคำนวณต้นทุนและตัดสินใจได้ตรงกัน สามารถ ติดต่อ TOP SPEECH เพื่อพูดคุยโจทย์ธุรกิจ โดยเตรียมรายการสินค้าและรายงานค่าธรรมเนียมล่าสุดมาด้วย


